Muzea i galerie
Muzea Klasztoru OO. Paulinów na Jasnej Górze
(zobacz na mapie) 
Zbiory OO. Paulinów przechowywane w Klasztorze to ogromne dziedzictwo narodowe, podróż przez ważne wydarzenia w dziejach Polski. Dotknięcie wartości, które przeszłość niesie nam - współcześnie żyjącym.
Zbiory poznać można zwiedzając:
Skarbiec - zawierający najcenniejsze wota ofiarowane przez stulecia przed cudownym obrazem. Wśród nich wyróżnić należy: XV-wieczny ornat węgierski, monstrancję z 1542 roku, krzyż relikwiarzowy z 1510 roku, dary ślubne Habsburgów oraz dary królewskie Michała Korybuta Wiśniowieckiego, królowej Bony, Augusta III Sasa, Stefana Batorego, królowej Eleonory oraz Jana III Sobieskiego. Wota prezentowane w Skarbcu to także dary od Mikołaja Radziwiłła, Tadeusza Kościuszki, O. Augustyna Kardynała Kordeckiego, Melchiora Wańkowicza, prymasa Polski Stefana Wyszyńskiego oraz dary papieskie.
Kaplica Pamięci Narodu znajduje się w XVII – wiecznej dzwonnicy usytuowanej pomiędzy południową ścianą bazyliki a północnym skrzydłem krużganków komunijnych. Obecnie jest to mauzoleum mieszczące narodowe relikwie u pamiątki: urny z prochami zmarłych i tych, którzy zginęli, oddając swoje życie w obronie Ojczyzny. Znajdują się też tam tablice pamięci narodowej. Mauzoleum to zostało poświecone 3 maja 1989 r.
Muzeum 600-lecia - znajdujące się w budynku dawnej drukarni klasztornej prezentuje ekspozycję podzieloną tematycznie na trzy części: historię zakonu, kult obrazu Matki Boskiej Częstochowskiej oraz rzemiosło artystyczne i instrumenty muzyczne; w tym ryngrafy, portrety trumienne i epitafijne.
Sala Rycerska , zwana Salą Dysput, wypełniona jest cyklem XVII-wiecznych obrazów dokumentujących ważne dla zakonu wydarzenia. Za panowania Jana Kazimierza obradował tu Sejm, a król udzielał publicznych audiencji.
Biblioteka podzielona jest na dwie części - starą i nową. W starej bibliotece zgromadzono ok. 8 tysięcy starodruków oraz średniowieczne rękopisy iluminowane, w tym unikalne egzemplarze z królewskich zbiorów Jagiellonów. Sklepienie biblioteki zdobią freski z I połowy XVIII wieku, natomiast księgi przechowywane są w drewnianych futerałach oprawionych w skórę ze złoconymi wytłoczeniami. Ozdobą biblioteki są również wspaniałe szafy biblioteczne i intarsjowane stoły - dzieło paulina, brata Grzegorza Woźniakowica.
Jasnogórskie Centrum Informacji
ul. Kordeckiego 2, tel. +48 34 365 38 88
www.jasnagora.pl, e-mail: jci@jasnagora.pl
Muzeum Archidiecezji Częstochowskiej
(zobacz na mapie)
Zbiory muzeum stanowią zabytki sztuki sakralnej z Częstochowy i okolic powstałe w różnym czasie, mające wartość nie tylko artystyczną, ale także historyczną i kulturową. Wśród rzeźb wyróżnić należy Matkę Bożą z Dzieciątkiem z ok. 1430 r., figury Chrystusa czy postacie świętych takie jak: św. Marcin z Mstowa z ok. 1500 r., czy św. Joachim z połowy XVIII w.Kompozycje malarskie to w większości obrazy przedstawiające świętych bliskich polskiej duchowości religijnej, m.in. św. Annę, św. Antoniego Padewskiego, św. Rocha i św Sebastiana, św. Pawła Pustelnika oraz sceny z życia Chrystusa i wizerunki Matki Bożej. Ciekawą częścią zbiorów są numizmaty oraz medale wydawane z okazji różnych wydarzeń kościelnych i uroczystości religijnych - stanowiące swoistą historię Kościoła.
ul. Św. Barbary 41, tel. +48 34 368 33 61
czynne: wtorek - sobota 9.00 - 13.00
Muzeum Częstochowskie (zobacz na mapie)

To blisko sto lat działalności. Jedna z najstarszych instytucji kultury w Częstochowie. Istnieje od 1905 roku. Dokumentuje dziedzictwo dotyczące przeszłości Częstochowy i z całej Polski. Posiada wspaniałe zbiory polskiego i regionalnego malarstwa, a wśród nich obrazy Jacka Malczewskiego, Wojciecha Weissa, Jana Cybisa, Teodora Axentowicza oraz bogaty i reprezenta-cyjny dla polskiej sztuki zbiór grafiki. W zakresie etnografii na szczególną uwagę zasługuje kolekcja polskiej sztuki dewocyjnej, zbiory z zakresu regionalnej kultury ludowej z niepowtarzalną kolekcją rzeźby ludowej. Muzeum gromadzi bogate zbiory z zakresu historii: broni, monet i medali; z zakresu przyrody z ważną kolekcją owadów oraz archeologii ze specjalną i unikatową ekspozycją w Rezerwacie Archeologicznym - części cmentarza z okresu nazywanego kulturą łużycką.
Aleja Najświętszej Maryi Panny 45 a
tel. 034 360 56 31, fax. 034 360 54 55
e-mail: muzeum@muzeumczestochowa.pl
www.muzeumczestochowa.pl
Muzeum swoje wystawy prezentuje w ośmiu obiektach:
Ratusz, (D-5) Aleja Najświętszej Maryi Panny 45a
tel. +48 34 366 80 50
Dom Poezji - Muzeum Haliny Poświatowskiej,
ul. Jasnogórska 23, tel. +48 34 368 16 17
Galeria Malarstwa i Rzeźby, ul. Katedralna 8,
tel. +48 34 423 99 93
Muzeum Kopalnictwa Rud Żelaza (B-5) Park Staszica,
tel. +48 34 360 56 33
Muzeum Pielgrzymowania, Aleja Najświętszej Maryi Panny 47,
tel. +48 34 368 21 64
Pawilon Etnograficzny, Park Staszica,
tel. +48 660 816 959
Pawilon Wystawowy, (B-5) Park Staszica,
tel. +48 34 360 56 33
Rezerwat Archeologiczny, ul. Łukasińskiego 2,
tel. +48 34 323 19 51
Zagroda Włościańska, ul. 7 Kamienic 4
tel. +48 34 360 56 33
Muzeum Produkcji Zapałek (zobacz na mapie)
Pracująca zabytkowa linia technologiczna z lat 30-tych ubiegłego stulecia, w połączeniu z zabudowaniami fabrycznymi z XIX wieku, czyni Muzeum unikatem na skalę europejską. Częstochowskie Muzeum jest bowiem jedyną tego typu placówką w Europie. Muzeum Produkcji Zapałek działa w czynnym, powstałym w 1882 roku zakładzie, co pozwala zwiedzającym na wędrówkę w czasie oraz przeniesienie się w rzeczywistość między-wojennego przemysłu poruszanego parą. Główną atrakcją jest zwiedzanie pracującego zabytkowego parku maszynowego oraz możliwość zapoznania się z niezwykle ciekawym procesem powstawania zapałek. Działa tu też galeria ze stałą ekspozycją rzeźb z jednej zapałki.
ul. Ogrodowa 68,
tel. +48 34 365 12 10; tel./fax +48 34 365 12 68
e-mail: czpzsa@zapalki.pl
czynne: poniedziałek - piątek 8.00 - 13.00
Miejska Galeria Sztuki (zobacz na mapie)

Zaprezentowała już ponad 600 wystaw: indywidualnych artystów z kraju i ze świata oraz z Częstochowy; zbiorowych i tematycznych. Istotną rolę mają wystawy problemowe, o charakterze cyklicznym, powracające w kolejnych edycjach. Założenia programowe kolejnych prezentacji realizowane są w nowy sposób poprzez inne dzieła, tym samym pozwalają odkryć nowe regiony myśli i skojarzeń tych samych pozornie zagadnień. Wśród głównych cyklów realizowanych przez Galerię polecić należy coroczne plenery: Jurajska Jesień i Plener Miejski, Międzynarodowe Triennale Sztuki SACRUM, Triennale Malarstwa Młodych. Galeria posiada bogate zbiory malarstwa, grafiki i rysunku. Przedstawia także kolekcję dzieł Zdzisława Beksińskiego ze zbiorów Piotra Dmochowskiego. Przy Galerii działa Ośrodek Kultury Filmowej, prezentujący ambitny repertuar dla koneserów kina.
Aleja Najświętszej Maryi Panny 64
tel. +48 34 324 55 81
czynne: poniedziałek - piątek: 10.30 - 17.00;
sobota, niedziela: 12.00 - 19.00
e-mail: info@galeria.czest.pl
www.galeria.czest.pl
Galeria OPK GAUDE MATER (zobacz na mapie)
Prezentuje twórców wszystkich dyscyplin artystycznych: malarstwa, grafiki, rysunku i fotografii - poprzez ekspozycje indywidualne i zbiorowe. Organizuje wystawy zarówno środowiska artystycznego Częstochowy, jak również wybranych autorów z Polski i z zagranicy. Jest miejscem spotkania ze sztuką współczesną, często promocją nowych twórców i kierunków oraz miejscem ich konfrontacji z uznanymi artystami. Kameralny klimat Galerii sprzyja bezpośredniemu odbiorowi sztuki i koncentruje uwagę na prezentowanych dziełach. Galeria organizuje również Międzynarodowe Biennale Miniatury - jedyną tego rodzaju konfrontację prac o maksymalnych formatach 10 x 10 cm. Również tutaj, corocznie, odbywa się "otwarta" obrona prac dyplomowych powstałych w pracowniach malarstwa i grafiki Wydziału Artystycznego Wyższej Szkoły Pedagogicznej oraz wystawa absolwentów "Dyplom" Zespołu Szkół Plastycznych w Częstochowie. Jest to przegląd najwartościowszych dokonań młodych twórców, ich pierwsze spotkanie z publicznością poprzez profesjonalnie przygotowaną ekspozycję.
ul. Dąbrowskiego 1; tel. +48 34 324 36 38
czynne: poniedziałek - piątek 9.00 - 19.00
e-mail: biuro@gaudemater.pl
www.gaudemater.pl
Galeria Sztuki Odlewniczej im. profesora Wacława Sakwy (zobacz na mapie)
Galeria gromadzi odlewy artystyczne i dekoracyjne; historyczne i współczesne. Najcenniejszym eksponatem jest spiżowy dzwon gotycki "Maria" odlany w 1482 roku. Najstarszymi w kolekcji są chińskie i indyjskie naczynia do spalania kadzideł i wonności, dzwoneczki kultowe i pasterskie, posążki bóstw. W zbiorach znajduje się również rzeźba portretowa i rzeźba gabinetowa. Liczną grupę stanowią medale. Wystawiane dzieła prezentują zarówno dorobek twórczy rzeźbiarzy, jak również mistrzowskie opanowanie różnorodnych technik odlewniczych, które przedstawione są w grupach tematycznych bądź autorskich.
Aleja Armii Krajowej 19, tel. +48 34 315 07 47
zwiedzanie po wcześniejszym ustaleniu telefonicznym
Muzeum Historii Kolei (zobacz na mapie)
Ekspozycja stała zabytkowego sprzętu i wyposażenia kolejowego.
Dworzec PKP Częstochowa Stradom, l. Pułaskiego 100/120,
tel. +48 34 370 16 50; +48 502 120 687
e- mail: tpkww@north.one.pl
www.tpkww.one.pl
czynne: wtorki, czwartki, soboty 9.00 - 13.00
inne terminy po wcześniejszym ustaleniu
Regionalne Towarzystwo Zachęty Sztuk Pięknych "Konduktorownia"
Galeria posiada bogatą kolekcję sztuki współczesnej i nowoczesnej.
ul. Piłsudskiego 34/36
tel. +48 34 376 16 54, 601487237, 501052280, 501034411
e-mail: zachetaczestochowa@wp.pl
www.konduktorownia.eu
czynne: poniedziałek - wtorek 9.00-13.00, środa - piątek 14.00-18.00,
Galeria Duszpasterstwa Środowisk Twórczych Archidiecezji Częstochowskiej "Tabor"
Jednym z najważniejszych zadań Galerii są comiesięczne spotkania artystów i ludzi kultury. Cykliczne rozmowy przy muzyce i malarstwie integrują całe środowisko w kążdą pierwszą niedzielę miesiąca
ul. Ogrodowa 24/44, tel. +48 34 362 10 86
e-mail: zaborekp@poczta.onet.pl
Galeria LONTY - PETRY (zobacz na mapie)
Ekspozycja stała: malarstwo Sabiny Lonty
ul. Św. Rocha 206, tel. +48 34 362 04 45
czynna codziennie 15.00 - 18.00
lub w innych godzinach po uprzednim uzgodnieniu
ART - FOTO Galeria (zobacz na mapie)
Galeria gromadzi obrazy, które powstały na plenerach plastycznych organizowanych prze Regionalny Ośrodek Kultury
ul. Ogińskiego 13a,
tel. +48 34 324 46 51; tel./fax +48 34 324 94 81
e-mail: rok@rok.czestochowa.pl
www.rok.czestochowa.pl
czynne: poniedziałki, środy, piątki 8.00 - 18.00
wtorki, czwartki 8.00 - 15.00
Planetarium Astronomiczne Akademii im. Jana Długosza
Umieszczone na dachu Instytutu Fizyki Akademii im. Jana Długosza zaprasza jednocześnie 40 osób na projekcję około 1-godzinnego seansu.
Aleja Armii Krajowej 13/15,
tel. +48 34 361 49 18
www.planetarium.ajd.czest.pl
Muzea i Galerie w okolicach Częstochowy:
Dworek Krasińskich
Złoty Potok, ul. Kościuszki 11,
tel. +48 34 327 81 91
Ekspozycja stała - Wystawa biograficzna poświęcona
Zygmuntowi Krasińskiemu.





